Przerzutka może zacząć źle działać w najmniej odpowiednim momencie. Po kilkudziesięciu kilometrach łańcuch nie chce wejść na jedną zębatkę, biegi zaczynają przeskakiwać albo przerzutka przestaje reagować na zmianę przełożeń.
Jeden bieg nie działa? Zacznij od regulatora linki
Jeżeli po naciśnięciu manetki przerzutka się porusza, ale łańcuch nie trafia dokładnie na kolejną zębatkę, najczęściej trzeba skorygować napięcie linki. Służy do tego regulator baryłkowy, znajdujący się zwykle przy manetce lub przy tylnej przerzutce.
Jeżeli łańcuch nie chce wejść na większą zębatkę, spróbuj zwiększyć napięcie linki, odkręcając regulator o około ¼ obrotu. Zakręć korbą i ponownie sprawdź zmianę biegu. Jeżeli nadal nie działa, wykonaj kolejną małą korektę.
Jeżeli natomiast łańcuch zbyt łatwo przeskakuje na większą zębatkę albo po jednym kliknięciu zmienia bieg o więcej niż powinien, napięcie może być zbyt duże. Wtedy regulator należy delikatnie wkręcać. Taką metodę stopniowej regulacji zaleca również Park Tool w instrukcji ustawiania tylnej przerzutki.
Nie działa największa tylna zębatka
Jeżeli łańcuch nie chce wejść na największą zębatkę kasety, najpierw sprawdź napięcie linki. Jeżeli przerzutka dochodzi do końca swojego ruchu, ale łańcuch nadal nie może wejść na największą zębatkę, problem może dotyczyć śruby L. Ogranicza ona ruch przerzutki w kierunku największej zębatki.
Z tą regulacją trzeba uważać. Zbyt duże przesunięcie przerzutki do wewnątrz może spowodować spadnięcie łańcucha między kasetę a szprychy. Analogicznie działa śruba H po drugiej stronie. Ogranicza ruch przerzutki w kierunku najmniejszej zębatki.
Przerzutka w ogóle nie reaguje
Jeżeli naciskasz manetkę, ale przerzutka praktycznie się nie porusza, sprawdź linkę. Mogła się zerwać, wysunąć spod śruby mocującej albo zablokować w pancerzu. Jeżeli linka jest cała, ale zmiana biegów działa bardzo ciężko lub przerzutka powoli wraca na miejsce, problemem może być zabrudzony albo uszkodzony pancerz.
W takiej sytuacji kręcenie regulatorem baryłkowym niewiele pomoże.
Co zrobić po upadku?
Jeżeli problemy z przerzutką zaczęły się po przewróceniu roweru albo uderzeniu przerzutką o przeszkodę, sprawdź hak przerzutki.
Nawet niewielkie jego skrzywienie może powodować problemy ze zmianą biegów na części kasety. Charakterystycznym objawem jest sytuacja, w której na jednej części kasety biegi działają poprawnie, a na drugiej zaczynają przeskakiwać.
Skrzywionego haka nie powinno się prostować na siłę podczas jazdy. W takiej sytuacji regulacja linki może jedynie zamaskować problem.
Co zrobić, gdy zerwie się linka?
Zerwana linka nie musi oznaczać końca wycieczki. W mechanicznej przerzutce sprężyna ustawia ją po jednej stronie zakresu. Po zerwaniu linki można więc wykorzystać regulację przerzutki, aby ustawić jeden użyteczny bieg i spokojnie wrócić do domu.
Będzie to rozwiązanie awaryjne. Po powrocie należy wymienić linkę i prawidłowo wyregulować napęd. Park Tool opisuje podobną procedurę w poradniku dotyczącym napraw wykonywanych podczas jazdy.
Jak ustawić przerzutkę od początku?
Jeżeli przerzutka wymaga pełnej regulacji, zacznij od ustawienia łańcucha na najmniejszej tylnej zębatce. Następnie sprawdź śrubę H i ustaw ją tak, aby górne kółko przerzutki znajdowało się w jednej linii z najmniejszą zębatką. Potem podłącz lub napnij linkę i rozpocznij regulację indeksowania za pomocą regulatora baryłkowego.
Przełączaj kolejne biegi i wykonuj małe korekty, aż każde kliknięcie manetki będzie powodowało przejście łańcucha na kolejną zębatkę. Na końcu sprawdź największą zębatkę i ustaw śrubę L tak, aby przerzutka mogła na nią wejść, ale nie przesuwała się dalej w stronę szprych.
Szczegółowa kolejność może różnić się w zależności od konkretnej przerzutki, dlatego przy nietypowych konstrukcjach warto sprawdzić instrukcję producenta. Shimano również zaleca ustawienie ograniczeń ruchu oraz późniejsze wyregulowanie indeksowania.
Co warto wozić na dłuższą trasę?
Do podstawowej regulacji wystarczy multitool z kluczami imbusowymi i śrubokrętem. Przy dłuższych wycieczkach przydatna może być również zapasowa linka przerzutki.
Najważniejsze jest jednak, aby nie kręcić wszystkimi śrubami na raz. Jeżeli jeden bieg nie działa, najpierw sprawdź linkę i jej napięcie. Dopiero później zajmuj się śrubami H i L. W wielu przypadkach problem, który wygląda jak poważna awaria, można usunąć w kilka minut niewielką korektą regulatora baryłkowego.
